Ankieta

Czym grzejesz?

  ​

Facebook

Klimatyzacja a Freon - temat ciągle aktualny

Dla przypomnienia podajemy kolejną porcję informacji dotyczących freonu - czynnika chłodniczego stosowanego w większości instalacji klimatyzacyjnych. Warto przeczytać.



Podstawowym dokumentem prawnym w tej dziedzinie jest Ustawa o postępowaniu z substancjami zubożającymi warstwę ozonową (SZWO)
Data uchwalenia: 2001-03-02, data wejścia w życie: 2002-07-01, Dz.U.2001.52.537, zm. Dz.U.2001.100.1085, zm. Dz.U.2003.56.497

Ustawa wprowadza:

  • zakaz emisji freonów (tzw. substancji kontrolowanych) do atmosfery oraz nakaz ich odzysku,

  • zakaz produkcji oraz importu SZWO (przywóz wyłącznie po uzyskaniu zezwolenia MGPiPS (Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej),

  • zakaz wykorzystania w działalności gospodarczej czynników CFC/HCFC pochodzących z przemytu,

  • dla firm instalacyjnych i serwisowych – obowiązek dysponowania odpowiednim wyposażeniem technicznym oraz posiadania stosownych kwalifikacji,

  • obowiązek stosownego oznakowania produktów, urządzeń i zbiorników zawierających SZWO,

  • obowiązek prowadzenia bieżącej ewidencji z wykorzystania SZWO oraz składania kwartalnych i rocznych sprawozdań do MGPiPS,

  • dla użytkowników instalacji zawierających powyżej 3 kg SZWO – obowiązek dokonywania przeglądu szczelności co najmniej raz w roku (nowelizacja z 02/2003),

  • kary za naruszanie przepisów ustawy; sankcje – od grzywny aż do kary pozbawienia wolności do 2 lat.

Ustawa dotyczy czynników chłodniczych CFC (np. R12, R11, R502) i HCFC (np. R22, R141b, R401A, R402A, R408A, R409A), które mają potencjał niszczenia ozonu. Ustawa NIE dotyczy czynników z grupy HFC, które są bezpieczne dla stratosferycznej warstwy ozonowej, choć wciąż powodują efekt cieplarniany (globalne nadmierne ocieplenie klimatu na Ziemi).

Ustawa zawiera szereg delegacji dla Ministra Gospodarki do wydania odpowiednich aktów wykonawczych (rozporządzeń).

 

Najważniejsze z nich z punktu widzenia użytkownika obecnego i przyszłego przedstawiono poniżej.

 

Wyposażenie techniczne i kwalifikacje zawodowe

Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie wymagań dotyczących wyposażenia technicznego oraz minimalnych kwalifikacji, jakie muszą spełniać przedsiębiorcy prowadzący działalność, w której wykorzystywane są substancje kontrolowane
Data wydania: 2002-05-22, data wejścia w życie: 2002-07-01, Dz.U.2002.71.658

Rozporządzenie określa wymagania dotyczące wyposażenia technicznego firm i kwalifikacji osób prowadzących obsługę techniczną, serwis i naprawę urządzeń chłodniczych i klimatyzacyjnych pracujących na czynnikach CFC i/lub HCFC, a także dokonujących odzysku tych substancji, ich recyklingu i regeneracji. W/w prace należy wykonywać w układach zamkniętych, uniemożliwiających przedostawanie się SZWO do środowiska.

Wymagane wyposażenie techniczne obejmuje:

[i] stację do odzysku,

[ii] butle odrębne dla każdego rodzaju czynnika chłodniczego,

[iii] wykrywacz nieszczelności.

 

Ograniczenia w stosowaniu CFC/HCFC

Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie ograniczeń w obrocie krajowym substancjami kontrolowanymi wyprodukowanymi lub przywiezionymi z zagranicy oraz ich wykorzystywaniu w działalności gospodarczej
Data wydania: 2002-11-25, data wejścia w życie: 2002-12-23, Dz.U.2002.205.1733

 

Ad. CFC (m.in. R12) - por. par. 2 ust. 1 i par. 2 ust. 2 pkt. 5 rozporządzenia MG

Od 1 stycznia 2004 r. zabronione jest wykorzystywanie w działalności gospodarczej czynników CFC i urządzeń pracujących na tych substancjach, nawet substancji pochodzących z odzysku i poddanych regeneracji. W związku z tym, do końca 2003 r. wszystkie komercyjne urządzenia pracujące na CFC powinny być przezbrojone na bardziej ekologiczne zamienniki, albo całkowicie zdemontowane. Jeśli chodzi o domowe lodówki i zamrażarki, to zakaz ich nie dotyczy tak długo, jak pozostają sprawne. Gdy jednak ulegną awarii, ich naprawa przez firmę serwisową (prowadzącą działalność gospodarczą w tym zakresie) będzie prawnie zabroniona. Czynnik CFC z takiego urządzenia należy wówczas odzyskać i przekazać do utylizacji do Fundacji PROZON, zaś sam sprzęt należy przekazać do utylizacji do uprawnionego zakładu.

Ad. HCFC (m.in. R22) - por. par. 3 ust. 1 i par. 3 ust. 3 pkt. 6 rozporządzenia MG

[i] Od 1 stycznia 2004 r. obowiązuje zakaz importu urządzeń pracujących na HCFC i zakaz produkcji takiego sprzętu w Polsce z przeznaczeniem na rynek polski. Zakaz ten nie obowiązuje części składowych urządzeń pracujących na HCFC pod warunkiem ich przeznaczenia do serwisowania istniejących instalacji. Analogicznie, produkcja sprzętu chłodniczego i klimatyzacyjnego na HCFC jest od tej daty dozwolona jedynie z przeznaczeniem do serwisowania istniejących instalacji oraz na eksport do krajów sygnatariuszy Protokołu Montrealskiego (ponad 170 państw), w których taki zakaz nie obowiązuje.

[ii] Od 1 stycznia 2004 r. obowiązuje zakaz montażu nowych instalacji pracujących na HCFC. Zakaz ten dotyczy zarówno urządzeń fabrycznie nowych, jak i używanych (m.in. sprowadzanego do Polski "złomu chłodniczego").

[iii] Od 1 stycznia 2004 r. czynniki z grupy HCFC mogą być wykorzystywane wyłącznie do serwisowania i naprawy istniejących instalacji chłodniczych, klimatyzacyjnych i pomp ciepła. Do tego celu do dnia 31 grudnia 2009 r. będą mogły być wykorzystywane zarówno czynniki fabrycznie nowe, jak i czynniki pochodzące z odzysku i poddane kompleksowej regeneracji. Począwszy od 2010 r. do końca 2014 r. urządzenia na HCFC pozostające w użytkowaniu będzie można serwisować jedynie z wykorzystaniem czynników pochodzących z odzysku i poddanych regeneracji. Obecnie jedynym podmiotem uprawnionym w Polsce do regeneracji czynników chłodniczych jest Fundacja PROZON w Warszawie. Przed końcem 2014 r. wszystkie komercyjne urządzenia na HCFC będą musiały zostać przezbrojone lub całkowicie zdemontowane. Istnieje możliwość modyfikacji (zaostrzenia) omówionych przepisów prawnych. Decyzja w tej sprawie zapadnie przed końcem 2008 r.

[iv] Od 1 lipca 2003 r. obowiązuje zakaz wprowadzania do obrotu czynników HCFC (m.in. R22) w butlach jednorazowych. Naturalnie, nowe czynniki HCFC w butlach wielorazowego użytku powinny być dostępne jeszcze do końca 2009 r.